Pijn in de bovenrug

Wat is de bovenrug?

De bovenrug is het deel van de wervelkolom tussen de nek en de onderrug. Dit heet de thoracale wervelkolom. Hij bestaat uit twaalf borstwervels. Aan elke borstwervel zit links en rechts een rib vast, met kleine gewrichten tussen rib en wervel. Vooraan zitten de meeste ribben via kraakbeen vast aan het borstbeen. Samen vormen ze de borstkas: een stevige, maar beweeglijke kooi.

Over de bovenrug liggen verschillende lagen spieren. Diep langs de wervels lopen de lange rugspieren, die de rug strekken en draaien. Daarboven liggen de spieren die de schouderbladen op hun plek houden en bewegen, zoals de monnikskapspier en de ruitvormige spieren. Tussen de ribben liggen de tussenribspieren, die meewerken bij het ademen. Tussen de wervels, de ribben en de spieren door lopen zenuwen en bloedvaten.

Hoe voelt pijn in de bovenrug?

Pijn in de bovenrug kan zich op verschillende manieren laten merken. Mensen merken bijvoorbeeld:

• een stijve of vermoeide bovenrug, vooral na lang zitten of aan het eind van de dag;
• een zeurende pijn in het midden van de rug, of hoog in de rug links of rechts;
• steken bij draaien, bukken, reiken of diep inademen;
• pijn die langs een rib naar de zijkant trekt;
• pijn die uitstraalt naar de schouderbladen, de schouders of de nek.

Zit de pijn vooral tussen of onder de schouderbladen, lees dan ook over pijn tussen de schouderbladen.

Wat doet de bovenrug?

Om pijn in de bovenrug te begrijpen, kijk ik eerst naar wat de bovenrug doet. Hij heeft verschillende taken, die bij bijna elke beweging samen meedoen.

Een van die taken is draaien. Als u omkijkt, iets van de achterbank pakt, een bal gooit of loopt, draait de romp. Dat draaien wordt verdeeld over de nek, de bovenrug en de onderrug, die elk hun deel doen. Bij lopen draait de bovenrug bij elke stap tegengesteld aan het bekken, met de armen mee.

Een andere taak is oprichten en strekken. Als u rechtop gaat zitten of staan, omhoog reikt of over iets heen kijkt, strekt de bovenrug zich. Ook hier werkt hij samen met de nek en de onderrug.

Daarnaast draagt de bovenrug de schouders en de nek. De schouderbladen liggen op de ribben aan de achterkant van de borstkas en glijden daaroverheen als u uw armen beweegt. De nek staat op de bovenrug. Hoe de bovenrug staat en beweegt, bepaalt daardoor mee hoe de schouders en de nek kunnen werken.

En de bovenrug beweegt mee met de ademhaling. Bij elke inademing bewegen de ribben omhoog en naar buiten, en draaien ze een klein beetje in hun gewrichtjes met de wervels. De bovenrug moet daarvoor bij elke ademhaling soepel kunnen meegeven.

De bovenrug als schakel in de keten

De bovenrug ligt midden in de keten: tussen bekken en hoofd, en tussen de romp en de armen. Mechanisch is hij verbonden met de onderrug, de nek, de ribben, het borstbeen en via de schouderbladen met de armen.

Doet de bovenrug een taak minder goed, dan nemen andere schakels het over. Draait de bovenrug minder, dan moeten de nek en de onderrug dat verlies aan draaiing overnemen, en bij lopen ook het bekken. Strekt de bovenrug minder, dan kan de onderrug meer moeten strekken om u toch rechtop te krijgen, en kan de nek meer moeten strekken om het hoofd omhoog te houden en vooruit te kijken. Beweegt de bovenrug minder soepel, dan kunnen de schouders bij reiken en tillen meer werk moeten doen. Zo kan een klacht ontstaan in de nek, de schouder of de onderrug, terwijl de bovenrug eraan meedoet.

Andersom kan de bovenrug ook de schakel zijn die werk overneemt. Zit u lang met de armen naar voren, bijvoorbeeld bij computerwerk, dan blijft de bovenrug lange tijd in dezelfde gebogen houding staan. Beweegt een schouder na een blessure minder, dan kan de bovenrug bij reiken meer moeten draaien en strekken om de arm toch omhoog te krijgen. Draaien de onderrug of het bekken bij lopen minder goed mee, dan kan de bovenrug meer moeten draaien. De bovenrug wordt dan anders of zwaarder belast, en zo kan er ook in de bovenrug een klacht ontstaan.

Daarnaast is er de fysiologische verbinding. Ook in de bovenrug lopen zenuwen en bloedvaten tussen de wervels, de ribben en de spieren door. Bloedvaten zorgen dat de spieren, banden en gewrichten zuurstof en voedingsstoffen krijgen en dat afvalstoffen worden afgevoerd. Zenuwen sturen de spieren aan en geven informatie terug over druk, rek, stand en pijn. Beweegt een gebied minder goed, dan kan dat ook de omgeving beïnvloeden waar zenuwen en bloedvaten doorheen lopen.

Hoe botten, spieren, pezen, bloedvaten en zenuwen samenwerken, leest u bij het lichaam als keten.

Wat kan meespelen bij bovenrugpijn?

Bij pijn in de bovenrug kijk ik naar meerdere lagen. Het kan gaan om een overbelasting van de spieren, de banden of de kleine gewrichten tussen wervels en ribben in de bovenrug zelf. Maar de reden van die overbelasting kan ook liggen in de nek, de schouders, de onderrug of het bekken. Factoren die in verband worden gebracht met pijn in de bovenrug zijn bijvoorbeeld:

• lang zitten in dezelfde houding, met de armen naar voren;
• eenzijdige belasting, zoals veel tillen, dragen of steeds dezelfde draaibeweging, bijvoorbeeld bij golf, tennis of roeien;
• een stressvolle periode;
• een val, een ongeluk of een eerdere blessure aan schouder, nek of ribben;
• een operatie aan de borstkas of de schouder.

De plek waar het pijn doet, is niet altijd de plek waar het probleem begint. Waar het bij u vandaan komt, verschilt per persoon en blijkt uit onderzoek.

Hoe ik als osteopaat bovenrugpijn onderzoek en behandel

Ik begin met een gesprek over uw klachten: waar u de pijn voelt, bij welke bewegingen, en wat uw lichaam eerder heeft meegemaakt, zoals een val, een blessure of een operatie.

Daarna onderzoek ik met mijn handen het hele lichaam. Ik kijk hoe de bovenrug zijn taken doet: hoe hij draait en strekt, hoe de schouderbladen over de ribben glijden, en hoe de ribben meebewegen met de ademhaling. Ik onderzoek ook de nek, de schouders, de onderrug en het bekken, en de gebieden waar zenuwen en bloedvaten doorheen lopen.

Ik ga op zoek naar de schakels in de keten die bij uw klacht meespelen. Met manuele technieken optimaliseer ik de samenwerking tussen spieren, pezen, botten, banden, gewrichten, zenuwen en bloedvaten. Door de oorzaak van de overbelasting aan te pakken, is het mogelijk dat de klachten herstellen en ook wegblijven. Waar nodig krijgt u persoonlijk advies, afgestemd op wat ik bij u zie.

Een afspraak duurt 40 minuten en u heeft geen verwijzing nodig. Twijfelt u over uw klachten, overleg dan met uw huisarts.